Archives and Manuscripts Administration Directorate Archives and Manuscripts Administration Directorate

የዚህ ዳይሬክቶሬት ዋነኛ አገልግሎት በመዛግብቱ ዘርፍ በኢትዮጵያ ዉስጥ ከሚገኙት መንግስታዊ ከሆኑት መስሪያ ቤቶች በሚሰበሰቡና በሚደራጁ መዛግብት አገልግሎት መስጠት እንዲሁም በቤተመጻሕፍት ዘርፍ ጥንታዊ ጽሑፎችን በማደራጀት አገልግሎት መስጠት ነዉ፡፡

በዳይሬክቶሬቱ ስር አምስት ንዑስ ክፍሎች ሲኖሩት እነሱም፡-

  • የመዛግብት ጽሑፍ አገልግሎት
  • የጥንታዊ ጽሑፍ አገልግሎት
  • የጥንታዉያን ጽሑፎች ዝዉውርና ማደራጀት
  • የመዛግብት ዝዉውርና ማደራጀት
  • የማይክሮ-ፊልም እና ቀረፀ-ድምጽ መዛግብት አገልግሎት                                                                        1. የመዛግብት አገልግሎት ክፍል

በመዛግብትና ኢትዮጵያ ጥናት አገልግሎት አሰጣጥ ዳይሬክቶሬት ዉስጥ የሚገኝ ክፍል ነዉ፡፡ የመዛግብት አገልግሎት መስጫ ክፍል የሚከተሉትን የመዛግብት ዓይነትና ስብስቦች ያካተተ ክፍል ነዉ፡፡ ከተለያዩ መንግስታዊ ከሆኑ መስሪያ ቤቶች የተሰበሰቡ መዛግብቶች እነሱም በከፊል፡-

  • የግቢ ሚኒስቴር መዛግብቶች
  • የአልጋ ወራሽ መዛግብቶች
  • የጤና ጥበቃ ሚኒስቴር መዛግብቶች
  • የገንዘብ ሚኒስቴር መዛግብቶች
  • የናሽናል ባንክ መዛግብቶች
  • የሀገር ግዛት መዛግብቶች እና የመሳሰሉት

መንግስታዊ ከሆኑ መስሪያ ቤቶች በተጨማሪ ከተለያዩ ታዋቂ ከሆኑ ግለሰቦች በግል ተይዘዉ የነበሩ መዛግብቶች መዛግብቶቹ ከያዙት የጽሑፍ ዶክመንቶች በተጨማሪ በርካታ የካርታና የፎቶግራፍ ስብስቦችንም የያዙ ናቸዉ፡፡

የመዛግብቶች ይዘትና የተጻፉባቸዉ ቋንቋዎች

አብዛኞቹ መዛግብቶች የተጻፉት በአማርኛ ቢሆንም በግዕዝ፣ በእንግሊዘኛ፣ በጣሊያንኛ፣ በፈረንሳይኛ እንዲሁም በአረብኛ የተጻፉ መዛግብቶችም በብዛት ይገኙበታል፡፡ በአብዛኛዉ መዛግብቶቹ የሚያተኩሩት የኢትዮጵያ ፖለቲካዊ፣ ማህበራዊ፣ ኢኮኖሚያዊ፣ ሀይማኖታዊና ታሪካዊ እንዲሁም ሌሎች ጉዳዮችን የሚዳስሱ ናቸዉ፡፡

ክፍሉ የሚሰጣቸዉ አገልግሎቶች

  • የንባብ አገልግሎት
  • የጥናትና ምርምር አገልግሎት
  • የፎቶ ኮፒ አገልግሎት
  • ስላሉት የመዛግብት ክምችት ገለጻ ማድረግ
  • የአዉደ ርዕይ አገልግሎት

መዛግብቶቹ ለተገልጋዮች በሚመች መንገድ ተደራጅተዉ ይገኛሉ፡፡ በተለይ በአሁኑ ሰዓት በኒለርምስ ሶፍት ዌር (Nilrm soft ware) በመታገዝ የበለጠ በዘመናዊ መንገድ በመደራጀት ላይ ይገኛሉ፡፡

አገልግሎት ፈላጊዎች ማሟላት የሚገባቸዉ

በክፍሉ ጥናትና ምርምር ለማድረግ የሚመጡ ተገልጋዮች ከየትኛዉም መንግስታዊና መንንስታዊ ከልሆኑ ሕጋዊ ተቋማት ወይም ከትምህርት ተቋማት የትብብር ደብዳቤ ማምጣት ይጠበቅባቸዋል፡፡

                        አገልግሎት የሚሰጥበት ቀንና ሰዓት

                        ከሰኞ እስከ አርብ ከ2.30 እስከ 11.30

  1. የጥንታዊ ጽሑፎች አገልግሎት ክፍል

የእጅ ጽሑፎችንና የቆዩ የሕትመት የመረጃ ምንጮችን ለማንበብና መረጃ ለማግኘት ጥናትና ምርምር ለመስራት ለሚፈልጉ ተገልጋዮች አገልግሎት ይሰጣል፡፡

የጥንታዊ ስነ-ጽሑፍ አገልግሎት መስጫ የሚገኘዉ በነባሩ ሕንጻ ላይ ሆኖ የማንበቢያ ክፍሉ ከክምችት ክፍል ጋር ጎን ለጎን የሚገኝ ነዉ፡፡ ይህ ክፍል ኤጀንሲዉ በ1936 ዓ.ም ሲቋቋም አብሮ ስራዉን የጀመረ ሲሆን አሁንም በክፍሉ የሚገኙ የመረጃ ምንጮች ጥንታዉያን የመረጃ ምንጮች ናቸዉ፡፡

እነሱም፡-

  1. ከ14 ክ/ዘ/ ጀምሮ ያሉ በብራና ላይ የተጻፉ
  2. ከዘመናዊ ወረቀት በፊት የነበሩ ልዩ የመጻፊያ ወረቀት መሰል ላይ የተጻፉ
  • ኤጀንሲዉ በዓለም የስነ-ጽሑፍ ቅርስነት በዩኔስኮ ካስመዘገባቸዉ 12 የስነ-ጽሑፍ ቅርሶች መካከል  14ኛዉ መ/ክ ወንጌል
  • የ15 መ/ክ የጰዉሎስ መልዕክት
  • የ15 መ/ክ ግብረ ህማማት
  • በኢትዮጵያ የመጀመሪያዉ ህትም መዝሙረ-ዳዊት

ይዘትና የተጻፉበት ቋንቋ፡-

የመረጃ ምንጮቹ የተጻፉበት ቋንቋ ግዕዝ፣ አረብኛ፣ አማሪኛ፣ ትግርኛ፣ ኦሮምኛና ኤሎችንም ያካተተ ሲሆን ይዘታቸዉም በሃይማኖት፣ በሀገር ዉስጥና በዓለም ላይ ያተኮረ ታሪክ፣ ሕግ፣ ቋንቋ ፣ ፖለቲካና የዉጭ ግንኙነት የልዩ ልዩ ብሔረሰቦችና ሃይማኖቶች ታሪክ፣ ባህላዊ መድኃኒት፣ የአስማት ጽሑፎችና በመሳሰሉት ላይ የተኮሩ ናቸዉ፡፡

የአገልግሎት አይነት

  1. ለንባብ፣ የጥናትና ምርምር አገልግሎት
  2. ስለ ብራና መጻሕፍትና ስለ ኢትዮጵያ ጥንታዊ ጽሕፎች አጀማመር ታሪክ ጉብኝትና ገለጻ

አገልግሎት ፈላጊዎች ማሟላት የሚገባቸዉ

  1. ለንባብ እንዲሁም ጥነትና ምርምር ማድረግ ለሚፈልጉ ሕጋዊ  ከሆኑ መንግስታዊና መንግስታዊ ካልሆኑ ተቋማት ወይም ከትምህርት ተቋማት ሕጋዊ የትብብር ደብዳቤ በማምጣት አገልግሎቱን ማግኛት ይችላሉ፡፡
  2. ተሰባስበዉ ጉብኝት ማድረግ ለሚፈልጉ ከላይ ከተጠቀሱት ተቋማት ደብዳቤ በማምጣት እና ቀደም ብሎ በማሳወቅ አገልግሎት ማግኘት ይቻላል፡፡

               አገልግሎት የሚሰጥበት ቀንና ሰዓት

               ከሰኞ እስከ ዓርብ ከጠዋቱ 2፡30 እስከ 11፡30

  1. የማይክሮ-ፊልም እና ቀረፀ-ድምጽ አገልግሎት

በዚህ ክፍል የኢትዮጵያን ስነ-ጽሑፍ ጥንታዊነት የሚያሳዩ አድሜያቸዉ ከአንድ ሺ ዓመት በላይ የሆኑ በብራና ላይ የተጻፉ ጥንታዉያን መጻሕፍት ከተለያዩ የሀገሪቱ ታላላቅ የታሪክና ስነ-ጽሑፍ ቦታዎች ከሆኑ በማይክሮ-ፊልም ተቀርጸዉ በክፍሉ ይገኛሉ፡፡ ቁጥራዉ ከ9500 በላይ የሆኑ በማይክሮ-ፊልም ላይ የሚገኙት ጥንታዉያን የጽሑፍ ሀብቶች ለተገልጋዮች አገልግሎት ከመስጠት በሻገር ዋና ቅጂዎች በተለያየ ምክንያት ጉዳት ሲደርስባቸዉና ቢጠፉ እንደምትክ ሆነዉ የገለግላሉ፡፡ በክፍሉ ያሉት የፊልም ክምችቶች በፊት የኢትዮጵያ ብራና ጽሕፎችና በማይክሮ-ፊልም ላይብራሪ (EMML) ተብሎ ከሚጠራዉ ድርጅት በመዋቅር ምክንያት ወደ ኤጀንሱዉ የተዛወሩ ናቸዉ፡፡

የሚሰጡት አገልግሎቶች

  • ለማይክሮ-ፊልም በተዘጋጀ ዘመናዊ የማንበቢያ መሣሪያ የንባብ አገልግሎት መስጠት
  • ከማይክሮ-ፊልም ላይ ጥያቄ ሲቀርብ በሕትመት ወይም በዲጂታል ኮፒ የቅጂ አገልግሎት መስጠት፡፡

አገልግሎት ፈላጊዎች ማሟላት የሚገባቸዉ

በክፍሉ ጥናት እና ምርምር ለማድረግ የሚመጡ ተገልጋዮች ከየትኛዉም መንግስታዊና መንግስታዊ ከልሆኑ ሕጋዊ ተቋማት ወይም ከትምህርት ተቋማት የትብብር ደብዳቤ ማምጣት ይጠበቅባቸዋል፡፡

          አገልግሎት የሚሰጥበት ቀንና ሰዓት

          ከሰኞ እስከ ዓርብ ከጠዋቱ 2፡30 - 11፡30